PDA

View Full Version : Cùng nhau lên đỉnh Mã Pí Lèng



Meo Map
29-09-2012, 10:24 AM
Nhắc đến Mã Pí Lèng là nói đến một địa danh của tỉnh miền biên viễn Hà Giang nơi địa đầu Tổ quốc. Mã Pí Lèng là địa danh gắn liền với những kỳ tích của hàng vạn thanh niên xung phong thuộc 16 dân tộc của các tỉnh miền Bắc làm trong 6 năm (1959-1965) với hàng triệu lượt ngày công lao động, trong đó riêng đoạn đèo vượt Mã Pí Lèng được các thanh niên trong đội cảm tử treo mình trên vách núi để làm trong 11 tháng.


http://1.bp.blogspot.com/-SeanzU5zODk/T0lrVdq8mHI/AAAAAAAAbeE/XBXfiJBevTI/s1600/ap_20101028085951407.jpg
http://vnexpress.net/Files/Subject/3b/bd/22/17/634635233113083446.Thumb.jpg
http://tintucimg.vnanet.vn/2012/07/11/19/08/Ma-Pi-leng.jpgHùng vĩ Mã Pí Lèng
Được đặt chân trên đỉnh Mã Pí Lèng, trải rộng tầm mắt ngắm cảnh thiên nhiên hoang dã và nghe tiếng khèn Mông, du khách mới cảm nhận hết cái phóng khoáng của núi rừng, những phong cảnh tuyệt mỹ mà tạo hóa đã ban tặng cho Mèo Vạc. Danh thắng Mã Pí Lèng nằm trên địa bàn 3 xã Pải Lủng, Pả Vi và Xín Cái, huyện Mèo Vạc, đồng thời nằm trên đỉnh núi cao khoảng 2.000m so với mực nước biển, với diện tích được khoanh vùng bảo vệ là 796 ha.
Mã Pí Lèng có nghĩa là “Sống mũi ngựa”, là núi đá cao ngất ở độ cao khoảng 2.000m so với mực nước biển. Đèo Mã Pí Lèng nằm trên tuyến đường Đồng Văn – Mèo Vạc có tổng chiều dài khoảng 20 km. Nơi đây được xem như là nóc nhà của Cao nguyên đá Đồng Văn. Đỉnh đèo cách thị trấn Đồng Văn khoảng 10 km về phía tây thuộc địa phận xã Pải Lủng, huyện Mèo Vạc. Từ chân đèo đến đỉnh đèo, các nhà khoa học của Viện Địa chất khoáng sản đã tìm thấy lớp đất có giá trị về thạch cổ học, sinh cổ học, kiến tạo, địa mạo… các dấu ấn do chuyển động kiến tạo được phản ánh đầy đủ các pha hoạt động, kiến tạo khác nhau từ giai đoạn cổ thạch có niên đại cách đây khoảng 200 triệu năm.


http://tintucimg.vnanet.vn/2012/07/11/21/42/Ma-pi-leng-3.jpgDòng sông Nho Quế hiền hòa dưới chân đèo Mã Pí Lèng
Dưới chân núi là toàn cảnh dòng sông Nho Quế chảy hiền hòa, êm đềm uốn quanh những dãy núi cao trập trùng, hùng vĩ và quyến rũ lòng người. Dòng Nho Quế như dải lụa mềm uốn quanh thật trữ tình, thơ mộng. Phải một lần đặt chân lên đỉnh Mã Pí Lèng chúng ta mới cảm nhận được hết cái hùng vĩ của núi, sông nơi đây. Song quả thực khi đã có mặt ở đây, đứng trên đỉnh núi đá tai mèo này, ngắm nhìn cảnh vật xung quanh tôi mới thấy mình thật quá bé nhỏ, mới thấy được sự kỳ vĩ của núi sông cũng như sự vượt khó của đồng bào dân tộc thiểu số nơi này.
Dòng sông Nho Quế bắt nguồn ở độ cao 1.800 mét thuộc tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) chảy theo hướng Tây Bắc – đông nam rồi nhập với sông Gâm tại ngã ba Là Mát, huyện Bảo Lâm, tỉnh Cao Bằng. Tận dụng thủy năng của dòng Nho Quế, hiện nay trên dòng sông này đã qui hoạch 3 nhà máy thủy điện gồm Nho Quế 1, Nho Quế 2, Nho Quế 3 với công suất lắp máy lần lượt là 32MWh, 48MWh và 110MWh.
Hơn 2 vạn người bao gồm thanh niên xung phong và người dân thuộc 16 dân tộc ở các tỉnh phía Bắc được huy động làm đường. Phải mất gần 6 năm con đường mới hoàn thành và được đặt tên là Hạnh Phúc.
Khi lên Mã Pí Lèng, du khách như được hòa mình vào với “rừng đá” Hà Giang, rời xa với cái nắng hè oi ả, thả mình với thiên nhiên hoang sơ nơi này. Đến đây du khách thấy mình như trẻ lại, niềm vui như lan tỏa, nhẹ nhàng thả hồn theo mây núi của Mã Pí Lèng, lòng người như bừng sắc của thiên nhiên với gió núi vi vu như ru lòng người. Thi thoảng lại có tiếng võ ngựa lốc cốc của người dân địa phương đi qua hòa quyện vào nhau như một bản nhạc rừng nơi thiên nhiên hùng vĩ này.
Danh thắng Mã Pí Lèng bao gồm đèo Mã Pí Lèng được coi là di sản đặc sắc về địa chất và cảnh quan. Khu vực đỉnh đèo được đánh giá là một trong những kiến tạo độc nhất vô nhị ở nước ta. Bên cạnh những giá trị về cảnh quan, địa chất, địa mạo, đường Mã Pí Lèng còn là nơi ghi dấu ấn cuộc trường chinh phá đá mở đường hạnh phúc và còn được ghi trong tấm bia đá ở nơi đây. Bằng sức người và những dụng cụ thô sơ như búa, xà beng… không có sự trợ giúp của máy móc, trong suốt 6 năm ròng trên công trường Mã Pí Lèng lúc nào cũng có trên 1.000 thanh niên của 8 tỉnh phía Bắc lao động trong suốt mấy năm mới hoàn thành được đoạn đèo.
Tháng 11/2009, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định xếp hạng di tích danh lam thắng cảnh cấp quốc gia đối với Mã Pí Lèng. Đây là cơ sở pháp lý cho việc bảo tồn, phát huy giá trị của di tích, danh lam thắng cảnh này. Bên cạnh sự kỳ vĩ của thiên nhiên, nơi đây còn được xem như một bằng chứng về sức mạnh của con người trong việc chinh phục, khai phá tự nhiên để gieo vào lòng đá những vạt ngô xanh ngút ngàn, những mái nhà ẩn hiện trong mây.

Bài và ảnh: Thái Bình

mautroixanh
30-09-2012, 05:41 PM
hih Thả hồn về nơi gió ngàn hihi

chuotbeo
01-10-2012, 08:56 PM
chuot sẽ kiếm cớ đi :)

Meo Map
02-10-2012, 10:27 AM
Chuyến đi này với mục đích chinh phục và khám phá Vách đá tại Mã Pí Lèng nên rất ngắn gọn.Vác được con thuyền(xe máy điện) lên Mã Pí Lèng rồi lại vác xuống tận sông Nho Quế để thả trôi cũng là 1 điều khó khăn ...

Thời gian : 2,5 ngày

Thành viên : DuGia

Cung đường : Khoảng 1200 Km

Hà Nội - Hà Giang - Quản Bạ -Yên Minh - Mèo Vạc - Đồng Văn -Hà Nội .

Ngày 1 : xuất phát HN 11hAM - đến Yên Minh 8hPM
Ngày 2 : Yên Minh -Mèo Vạc -Mã Pí Lèng.Thả thuyền trên sông Nho Quế vượt qua Vách đá Mã Pí Lèng .
Ngày 3 : Đòng Văn - Mèo Vạc -Lũng Phìn - Yen Minh -Quản Bạ -Hà Giang -HN

http://www.phuot.vn/picture.php?albumid=393&pictureid=8350

http://www.phuot.vn/picture.php?albumid=393&pictureid=8351

Meo Map
02-10-2012, 10:36 AM
Nào bắt đầu bằng cú xẻ đôi vách núi của dòng Nho Quế.

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du gia/IMG_9295-1.jpg

Nhìn xa thì hiền hòa thế này .

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du gia/IMG_9222.jpg

Xuống đến bờ thì đây.

Nói một chút về dòng Nho Quế :

Sông Nho Quế dài khoảng gần 200Km bắt nguồn từ Vân Nam - Trung Quốc, chảy trên đất TQ có tên gọi Phổ Mai Hà, chảy vào địa phận VN tại xã Lũng Cú - Đồng Văn từ đây dòng sông được gọi tên Nho Quế, chảy xuyên qua chóp nón cực Bắc trên Cao nguyên đá Đồng Văn - Mèo Vạc thuộc tỉnh hà Giang. Sau đó đổ về Lý Bôn (Cao Bằng) nhập với sông Gâm. Sông Nho Quế phần chảy trên đất VN chỉ dài có 46Km, nhưng do địa hình núi cao hiểm trở độ dốc lớn nên dòng chảy mạnh tạo thành nhiều ghềnh thác.
Với địa hình có thể làm thủy điện nên trên đoạn sông thuộc huyện Mèo Vạc sẽ có 3 nhà máy thủy điện được hình thành: Nho Quế 1, Nho Quế 2 và Nho Quế 3. Đường đi cửa khẩu Săm Pun qua xã Pả Vi - Sín - Cái, chỗ cầu Tràng Hương sẽ ngăn dòng Nho Quế làm nhà máy thủy điện, khi đó thì dòng Nho Quế sẽ thành mặt hồ nước êm ru, phẳng lặng, những ghềnh thác hung dữ khét tiếng như Thác Bờ sẽ vĩnh viễn chỉ còn là truyền thuyết...


Chuyến vượt Nho Quế qua Vách đá Mã Pí Lèng này được ấp ủ đã vài năm nay,một phần chưa có điều kiện về thời gian và phương tiện ,nay thì không cấn cá được nữa, lo vì khi Thủy điện Nho Quế được xây dựng xong thì thuyền thả trên mặt hồ phẳng lặng còn đâu thú gì !!! Tốt nhất hãy đi khi dòng Nho Quế còn nguyên bản với bao ghềnh thác hiểm nguy, khi Mã Pí Lèng vẫn còn là "Con ngựa khụy gối "...

Trên suốt thượng nguồn Nho Quế dọc theo địa phận Đồng Văn và một phần Mèo Vạc không có một bóng dáng chiếc thuyền nào. Cũng có ý tưởng chặt tre kết bè xuôi dòng Nho Quế nhưng xem ra không khả thi lắm về thời gian và chi phí. Cái cách "kiếm củi ba năm trôi một giờ" thật xa xỉ và lãng phí với dân phượt bụi. Lần này mượn được con xe máy nước (chạy ắc quy), việc vận chuyển bằng xe máy lên được đến Đồng Văn - Mèo Vạc cũng đã là cả một vấn đề, trải qua quãng đường ngót 500Km, riêng xóc không cũng muốn thủng cả thuyền, rồi tung hết ốc vít ...

Những vách đá dựng ngược.

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du%20gia/IMG_9253.jpg

Nhìn mặt nước thì hiền hòa phẳng lặng nhưng phía dưới thì cuộn chảy đục thủng vách đá tạo nên những hang ngầm trong lòng núi.

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du%20gia/IMG_9254.jpg

Sát chân nước bên này trông lành không.

Qua một đoạn lòng sông lổn nhổn toàn đá tảng làm nước cuộn trắng mặt.

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du%20gia/IMG_9260.jpg

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du%20gia/IMG_9261.jpg

Có đoạn đá trên núi lở xuống làm lòng sông thắt lại.

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du%20gia/IMG_9263.jpg

http://i286.photobucket.com/albums/ll89/oldhunterman/Du%20gia/IMG_9268.jpg

Meo Map
02-10-2012, 10:50 AM
Tạm ngắt ngang hành trình của DuGia, ta cùng tìm hiểu thêm về con đường Mã Pí Lèng trong lịch sử....

Mã Pí Lèng là con dốc hiểm trở vào loại bậc nhất ở vùng núi phía Bắc tuy chỉ dài 12km. Cách đây 50 năm, chỉ bằng dụng cụ thô sơ, những người thợ làm đường đã làm nên kỳ tích: mở đường Mã Pí Lèng nối Đồng Văn với huyện Mèo Vạc.


https://lh3.googleusercontent.com/-7CtSQFVcv-M/TWhK1Keqv6I/AAAAAAAAGQg/SHgsFg_1_sY/s400/song-Nho-que-2.jpg (https://lh3.googleusercontent.com/-7CtSQFVcv-M/TWhK1Keqv6I/AAAAAAAAGQg/SHgsFg_1_sY/s1600/song-Nho-que-2.jpg)

Gần 50 năm chờ đợi 1 ngày

Người viết bài này, cứ mỗi lần vượt gần 200km đường đèo dốc đến với đệ nhất hùng quan Mã Pí Lèng, lại tự hỏi: không hiểu làm cách nào mà từ 50 năm trước bằng lao động thủ công, mà "các cụ" đã làm được đường qua thế giới đá tai mèo chất ngất này?

Các học giả Pháp, từ cả trăm năm trước, đã gọi đỉnh Mã Pí Lèng nói riêng và "Công viên địa chất toàn cầu cao nguyên đá Đồng Văn" nói chung là một "Tượng đài địa chất". Đứng ở nơi cao nhất của cao nguyên cao nhất Việt Nam đó, bạn sẽ thấy sông Nho Quế chỉ bé như sợi chỉ vắt giữa sương mù. Và bạn phải đi bộ gần một ngày mới chạm được vào mặt nước sáng óng ánh dưới kia.


https://lh6.googleusercontent.com/-C2qbLpXiCgs/TWhLNw_iDHI/AAAAAAAAGQk/594rQZMyRKg/s400/1.jpg (https://lh6.googleusercontent.com/-C2qbLpXiCgs/TWhLNw_iDHI/AAAAAAAAGQk/594rQZMyRKg/s1600/1.jpg)

Tấm bia đá trên Mã Pí Lèng ghi rõ: thanh niên của 8 tỉnh, 16 dân tộc, đã mất 11 tháng treo mình trên vách đá để mở được chút đường qua Mã Pí Lèng. Tấm bia đá nằm cách đỉnh Mã Pí Lèng 22km, giữa trung tâm thị trấn Mèo Vạc cũng ghi rành mạch: phải mất 2,2 triệu ngày công, với bao nhiêu hy sinh thì con đường Hạnh Phúc được khai sinh.

Tôi đã giật mình: trong lịch sử làm đường của nước ta, có lẽ, đó là con đường thi công hoàn toàn bằng sức người, gian khổ nhất; vượt qua cao nguyên cao nhất, chiếm số ngày công lao động nhiều nhất; thời gian lâu nhất;... và cũng bi tráng nhất (khi con đường hoàn thành, phải có một nghĩa trang riêng để tưởng nhớ những người đã ngã xuống)...

10 cỗ quan tài và hơn 100 ngày truy điệu sống

Phải nói, đến chuyến đi này, lần đầu tiên những "bí ẩn" về con đường kỳ vĩ mang tên Hạnh Phúc mới thật sự được giải mã. Những bức ảnh phá đá vượt Mã Pí Lèng 50 năm trước được tỉnh Hà Giang cử người cầm công văn về Trung tâm Lưu trữ Quốc gia 3 "xin", phóng to, trưng bày. Các nhân chứng từ nhiều tỉnh lần đầu tiên có cơ hội đứng trên đỉnh của cao nguyên nóc nhà Việt Nam "tường thuật" lại câu chuyện treo mình phá đá quá "thần kỳ" của họ cho chúng tôi nghe.

https://lh5.googleusercontent.com/-qWLjwbWbqUM/TWhLwv4aFfI/AAAAAAAAGQo/6EXzdC026uw/s400/2.jpg (https://lh5.googleusercontent.com/-qWLjwbWbqUM/TWhLwv4aFfI/AAAAAAAAGQo/6EXzdC026uw/s1600/2.jpg)

Tuyệt nhiên, chưa ai có một công trình, tác phẩm đầy đặn và xứng tầm nào về đại công trình đường Hạnh Phúc. Suốt 50 năm qua, ngoài những người trực tiếp thi công, chưa ai có thể hình dung nổi những quật cường, bi tráng của "11 tháng treo mình trên vách đá".

Ông Nguyễn Viết Chờ, Phó chủ tịch Hội Cựu TNXP mở đường Hạnh Phúc tỉnh Hải Dương, đêm nằm cùng phòng khách sạn ở Đồng Văn với tôi, xem bức ảnh được chụp bản thân đã 50 năm mà bây giờ ông mới được nhìn thấy. Ông cứ thế khóc tu tu. "Tôi đấy ư? Họ chụp tôi lúc nào nhỉ?" - ông Chờ xúc động. Quá nhiều người bạn của ông đã không còn sống nữa.

Trong ảnh, ông Chờ đội mũ cát-két trắng, cầm cờ, thắt dây an toàn, hào hùng như một tráng binh xung trận. Hòa bình lập lại ở miền Bắc đã 5 năm, vào năm 1959, khi mà 8 vạn đồng bào thuộc (nay là) 4 huyện ở phía sau các dãy núi hùng vĩ của cao nguyên Đồng Văn vẫn hầu như chưa biết gì đến ánh sáng văn minh, vẫn phải đi bộ nhiều ngày ròng mới ra đến thị xã Hà Giang. Sau hơn 1.000 ngày con đường được thi công, cả vạn TNXP và bà con các dân tộc vấp phải một bức tường thành đá khổng lồ. Không một thứ máy móc, làm sao "tấn công" được lên đỉnh Mã Pí Lèng? Khó đến mức, Khu ủy Việt Bắc phải cho gọi Chỉ huy trưởng Đại công trường Đồng Văn, Hà Giang lên hỏi: Đồng chí ơi, liệu có mở tiếp được đường vào xứ sở mà ngựa leo lên cũng phải trụy thai mà chết (một cách chiết tự từ chữ Mã Pí Lèng) không?


Ông Phạm Đình Dy, bấy giờ là Trưởng Ty Giao thông Hà Giang (sau làm Bí thư Tỉnh ủy, nay đang sống ở Hà Nội) cùng đoàn tùy tùng đi khảo sát... 1 tháng, lạc đường suýt chết mấy lần, vượt dốc Mã (tên gọi tắt của Mã Pí Lèng) thấy nó cuồn cuộn chín khoanh như con mãng xà nằm ủ mình trong mây, ai cũng khiếp đảm. Đây là điểm nhìn ngoạn mục nhất, là nơi xuất phát của danh xưng "Tượng đài địa chất" núi Mã Pí Lèng, bên dưới là bát ngát núi non và dòng Nho Quế lắt lẻo trôi. Bà con lâu nay chỉ dám đóng cọc ven núi để bò lồm cồm qua kẻo gió thổi bay xuống "ngàn thước lên cao ngàn thước xuống".

https://lh5.googleusercontent.com/-sUGgeJCAO2w/TWhMBWEPwbI/AAAAAAAAGQs/vuaVuaoo0so/s400/3.jpg (https://lh5.googleusercontent.com/-sUGgeJCAO2w/TWhMBWEPwbI/AAAAAAAAGQs/vuaVuaoo0so/s1600/3.jpg)

Không còn cách nào khác, phải có một đội cảm tử (bấy giờ gọi chính xác là "Đội Cơ dũng") đem sức con người nhỏ bé chọi nhau với thế giới đá hãi hùng đệ nhất nước Nam này. Ban chỉ huy công trường chọn ra đường 17 người khỏe mạnh, gan dạ nhất, đặc biệt phải không bị các bệnh sợ độ cao, ù tai, hoa mắt... Đội do ông Trịnh Văn Đảm, hiện sống ở Hà Giang phụ trách, các cá nhân được vinh dự tuyển lựa vào đội cảm tử gồm: ông Tuấn (Hà Giang); ông Chờ, ông Tình, ông Nguyên, ông Lập (Hải Dương), ông Nữu (Thanh Hóa)...

Trên đỉnh núi có một cây nghiến khổng lồ, mọc trùm phủ bộ rễ cuồn cuộn của nó lên các mỏm đá xám. Họ bện những chiếc dây thừng to bằng bắp tay, một đầu buộc vào gốc cây nghiến, một đầu buộc vào cơ thể các "tráng binh" đang đối đầu với Mã Pí Lèng. Nhiều người nhìn xuống các vách đá cao cả nghìn mét, nhìn ra bát ngát núi và sông Nho Quế xanh rờn rợn đã phải bỏ cuộc. Trên bãi đá bằng phẳng giữa đỉnh núi, có một cái lều chứa sẵn hơn chục cỗ quan tài để thể hiện... "lòng quyết tâm còn cao hơn núi" (vì bấy giờ làm việc giữa hoang vu, không có đường xe cơ giới, nhỡ ra, nếu cần một cỗ quan tài thì phải mất rất nhiều thời gian xẻ gỗ hoặc khiêng "chạy bộ" từ ngoài Đồng Văn vào).

Mỗi sáng ra, Đội Cơ dũng bắt tay từng người đồng đội, hô to quyết thắng (và "nếu tao không về thì coi như là..., cứ nhằm ngày này...); rồi thận trọng tụt theo dây chão xuống vách đá cao 56m tính từ đỉnh núi (vị trí mà mặt đường Hạnh Phúc sẽ đi qua). Trong tay chỉ có một cái choòng bé như ngón tay cái và một cây búa cũng nhè nhẹ (để phù hợp với công việc lúc đang treo mình bên vách đá cao) và ít thuốc nổ màu đỏ sột sệt, họ làm việc thông tầm như thế.


https://lh3.googleusercontent.com/-u6WBaPwwpww/TWhNLdDxkGI/AAAAAAAAGQw/rCMB5lTebUk/s400/4.jpg (https://lh3.googleusercontent.com/-u6WBaPwwpww/TWhNLdDxkGI/AAAAAAAAGQw/rCMB5lTebUk/s1600/4.jpg)

Trưa trật, đồng đội buộc dây ngang lưng mình, thò đầu ra mép vực, buộc nắm cơm vào dây thừng thả xuống "bón" cho từng người trong số 17 người quả cảm. Chiều về, khi đã đục được một lỗ nhỏ bé vào vách đá, các thành viên Đội Cơ dũng mới nhét thuốc nổ vào, vừa bò, vừa hô anh em kéo một mạch lên đỉnh núi, tìm chỗ ẩn nấp, 20 phút sau, mìn nổ, đá Mã Pí Lèng vỡ ra một miếng bằng cái rá vo gạo. Đó là kết quả mĩ mãn của một ngày cật lực treo như thằn lằn mối dách giữa bát ngát gió, lồng lộng mây, sơ sẩy một ly một tý là... sẩy mạng. 17 người Đội Cơ Dũng và hàng nghìn người khác đã lấn từng xăngtimet đường như thế để vượt qua thế giới đá Mã Pí Lèng, trong suốt 11 mùa trăng.

Ông Nguyễn Viết Chờ xúc động: người có dây an toàn, búa, choòng và gói thuốc nổ cũng phải có dây an toàn riêng. Chúng tôi ai cũng thuộc câu thơ này, không biết của ai: "Trượt chân rơi xuống vài trăm thước/ Cây bốn người ôm cũng vụn tăm". Ai cũng bảo, an toàn là trên hết, 10 cái quan tài luôn nhắc chúng tôi. Ngày nào cũng thề quyết tâm và tụt xuống vách sâu với tâm trạng... không biết có còn được gặp lại anh em và người thân? Tất nhiên, tin là mình không chết thì chúng tôi mới dám làm.

Tối về, lán đội Cảm tử có được ưu tiên một cái đài Orionton 4 pin để nghe, được ăn ở mức 27kg so với mức 24kg/tháng của công nhân khác. Nói xin lỗi, đại tiểu tiện là cứ đu người vào vách đá... thả thẳng xuống... mây mù. Theo tiêu chuẩn, ở vùng lắm núi đá nhất cả nước, cho nên, cứ một A (12 người) thì một ngày được lĩnh một xô nước. Muốn tắm thì phải xin với "sếp" cho nghỉ cả 1 ngày, đi từ 6h sáng đến trưa mới xuống đến sông, từ sông, về đến lán là tối, là lại vẫn đầm đìa mồ hôi như... mọi hôm!

Các cựu TNXP Vũ Ngọc Thiên (Hải Dương), Nguyễn Mạnh Thùy (Hà Giang) và Nguyễn Dương Phả (Nam Định)... cứ đứng tần ngần trong mưa gió phần phật đỉnh dốc Mã. Dường như các pano quảng bá, vẻ đẹp kỳ ảo của "điểm ngoạn mục" được người Việt Nam và thế giới đang tôn vinh thành "Công viên Địa chất toàn cầu" kia không làm các ông già xao xuyến. Họ đang nghĩ về những người mở đường Hạnh Phúc đã ngã xuống trong một nghĩa trang riêng ở huyện Yên Minh.


https://lh4.googleusercontent.com/-6AseU3pWL-g/TWhOsiVtIgI/AAAAAAAAGQ4/GXAXeHvDpEc/s400/5.jpg (https://lh4.googleusercontent.com/-6AseU3pWL-g/TWhOsiVtIgI/AAAAAAAAGQ4/GXAXeHvDpEc/s1600/5.jpg)

Đặc biệt thảm khốc là sự hy sinh anh dũng của anh Đào Ngọc Phẩm (người Thái Nguyên). Anh Phẩm tung người nhao ra cứu 2 bố con người đàn ông Mông trượt chân, hòn đá anh đứng bửa ra, nó cuốn đi rồi nghiền nát anh Phẩm dưới vực sâu Mã Pí Lèng. Thi thể anh nát nhừ, chỉ có 2 cái chân thò ra khỏi khối đá lớn.
Ông Thùy, ông Nguyễn Ngọc Minh (Hà Giang) và đồng đội đã phải dùng choòng đục từng lỗ vào vách đá, đóng các cọc sắt thật vững, rồi dùng dây thừng buộc quanh mình, trườn dần xuống dưới vực sâu như những con mối dách. Trườn đến đâu, "giăng tơ nhện" (dây chão) đến đó, họ lần theo các cọc sắt mới cắm, kéo thi thể nát nhừ anh Phẩm lên thì trời đã tối. Máu người đồng đội đã đông đặc.

Ròng rã, với không ít đau thương và hàng trăm ngày truy điệu sống như vậy, may thay, chỉ có 1 cỗ quan tài "bị" sử dụng, nhưng anh em vẫn không khỏi lo lắng. Sau mỗi đợt bắn mìn, họ phải đi kiểm tra lại toàn bộ các dây an toàn, sự liên kết giữa các khối đá rồi mới thận trọng thả mình xuống tiếp. Tiếng hô mỗi sáng mai ra của Đội Cơ dũng, không thể thiếu hai chữ "An toàn".
Sau khi khởi công Đại công trường Đồng Văn, Hà Giang, phỉ vẫn nổi lên, đóng cổng trời, mổ bụng cán bộ treo lên cây làm bia tập bắn. Thế nên, ngoài những cái sợ đã đi vào... huyền thoại: "Muỗi Bắc Sum, hùm làng Đán"; còn có "Dốc Cán Tỷ, phỉ Đồng Văn", ngày làm, đêm vẫn phải cắt cử người bồng súng đứng gác đề phòng phỉ.

Ông Hạ Văn Phổ (đang sống ở Tuyên Quang) là người Tày ở Ngân Sơn, Bắc Kạn đi xung phong làm đường Hà Giang, Đồng Văn, kể: Sau nửa năm bò như con thằn lằn dọc các vách đá, đường "công vụ" rộng 40cm, chỉ đặt vừa bàn chân (đeo dây an toàn) của người phá đá, thế là cả công trường mừng như... pháo nổ. Đúng lúc ấy, chúng tôi lại được "trên" cấp phát cho một chiếc máy khoan hiệu DK20 của Tiệp Khắc. Tôi được giao cầm máy, khoan một lỗ sâu cả mét vào trong lòng Mã Pí Lèng. Đặt mìn, nó nổ phá ra cục đá to như cái chiếu, mừng khôn xiết, thế là công trường đã được cơ giới hóa rồi. Tôi dùng máy khoan dọa bọn phỉ, chúng nó bảo bao giờ đá mọc trên đầu người được thì mới tin Chính phủ làm được đường qua Mã Pí Lèng. Nhìn cái máy khoan phùm phụt mỗi mũi sâu cả mét vào đá khối của chúng tôi, bọn phỉ sợ quá, bỏ đi cả.
64 tuổi, ông Mai Quang Hồng (Hải Hậu, Nam Định) đứng tựa vào vách núi ở đỉnh đèo - điểm nhấn của "Công viên địa chất toàn cầu Đồng Văn", nhớ một cái cảnh bi hùng khác: "Tôi làm ở đội mộc của công trường, đi xẻ bạt ngàn gỗ nghiến về đóng quan tài xếp trong căn lều để... phục vụ Đội Cơ dũng. Xong công trường vượt Mã Pí Lèng, phải dùng mất một chiếc áo quan để mai táng anh Đào Ngọc Phẩm, số còn lại chúng tôi đem "hỏa táng".


https://lh5.googleusercontent.com/-HxoBKPMSmBQ/TWhOKQPXVvI/AAAAAAAAGQ0/70z6P40v8RM/s400/35163229.jpg (https://lh5.googleusercontent.com/-HxoBKPMSmBQ/TWhOKQPXVvI/AAAAAAAAGQ0/70z6P40v8RM/s1600/35163229.jpg)

Phép nhiệm mầu đến muộn mấy mươi năm...

Con người và thiên nhiên, cứ liên tục "bãi bể nương dâu", cảnh đã khác, nhiều người đã khuất, những người về từ đại công trường mở đường Hạnh Phúc mà còn sống thì cũng đã già rồi, giờ đây nếu họ có ngồi kể cho con cháu nghe chuyện Mã Pí Lèng, "bọn trẻ" sẽ chỉ coi là "bịa ra cổ tích". Càng ngày thì huyền thoại chinh phục Mã Pí Lèng trên đây càng cổ tích đến khó tin, xót xa thay!

Người viết bài này dù dày công tìm hiểu khắp nhiều tỉnh, trong suốt quãng thời gian không ngắn, vẫn thấy chơi vơi giữa mấy vần thơ của Xuân Diệu, vài dòng xúc cảm ít ỏi trong ký của Nguyễn Tuân và những lời kể lúc nhớ lúc quên của những người già, mới chợt lạm nghĩ rằng: phải có một cái gì sinh động hơn, xứng tầm hơn, người thật việc thật hơn để không phụ lòng kỳ tích của những người trẻ hơn 300 ngày treo mình trên vách đá (với mỗi ngày là một "truy điệu sống"), mở đường vào nơi hùng vĩ, hoang thẳm và dữ dằn nhất Việt Nam.


http://4.bp.blogspot.com/_L_5hRx9MyHw/TLocETkan6I/AAAAAAAAC98/d9llnOv0XLI/s400/DSC_0396-1.jpg (http://4.bp.blogspot.com/_L_5hRx9MyHw/TLocETkan6I/AAAAAAAAC98/d9llnOv0XLI/s1600/DSC_0396-1.jpg)

Thú thật, từ sự cảm kích trước bao hy sinh gian khổ của hàng vạn người mở đường Hạnh Phúc, qua tìm hiểu, tôi đã dần cảm thấy oán trách sự vô tình của tất cả chúng ta với 2,2 triệu ngày công (giả thiết có một người cặm cụi làm việc liên tục, thì phải hơn 500 năm mới đủ 2 triệu ngày công) của hàng vạn người trẻ thuộc 8 tỉnh, 18 dân tộc đã xả thân để con đường được khai sinh giữa điệp trùng đá.

Nhưng rồi, cuối năm 2009, những bức ảnh phá đá vượt Mã Pí Lèng của hơn 40 năm về trước đã oai hùng bước ra từ Trung tâm Lưu trữ Quốc gia 3, thế rồi UBND tỉnh Hà Giang mời hàng trăm người hùng phá đá trở lại với những đỉnh trời chất ngất của cao nguyên Đồng Văn. Những bức ảnh, những người hùng treo mình trên vách đá năm xưa bắt đầu lên tiếng, tất cả hiện ra trước mắt tôi như có một phép nhiệm mầu nào đó. Những bản anh hùng ca phá đá mở đường đẹp và bi tráng nhất của dân tộc đã lại tấu lên sau gần 50 năm tưởng như bị chôn lấp.
Quả là như vậy, được an ủi lắm chứ, dẫu muộn còn hơn là không bao giờ...

Mã Pí Lèng, cuối năm 2009
Đỗ Doãn Hoàng
ANTG

Meo Map
02-10-2012, 11:04 AM
Mã Pí Lèng làm cho những kẻ đam mê “lọ mọ” chưa đến thì ao ước một lần đến, những kẻ đến rồi thì muốn đến lại nhiều lần nữa…

Mang vẻ đẹp hoang dại của miền cao nguyên đá, tô vẽ thêm là những mái nhà bé xíu nơi lưng núi, vẫn ngày ngày tỏa khói làm cay mắt những kẻ qua đây, tô vẽ thêm là những con đường uốn lượn như sợi ruy băng ai vắt qua, tô vẽ thêm là ánh chiều rải xuống cả một vùng, ánh lên cái màu vàng của thời gian, ánh lên cái xanh ngọc bích của dòng sông.
Nơi đó cuộc sống vẫn chậm trôi đêm ngày như cuộc đời người chậm trôi qua ngày tháng vậy, nơi lắng đọng mây trời và đá núi, nơi đó bạn tìm lại được chính mình qua từng hơi thở vào mây gió…



<TBODY sizset="4" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163922_Anh%201.JPG



Con đường uốn lượn theo từng sườn núi, nơi đó Cao nguyên đá Đồng Văn – hiện nay đã được công nhận Công viên địa chất quốc tế…Những con đường chênh vênh, loanh quanh, khúc khuỷu…luôn hấp dẫn bao “phượt tử”.


</TBODY>


<TBODY sizset="6" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163922_Anh%202.JPG


Những tia nắng rọi qua đám mây tạo thành những ray sáng…


</TBODY>


<TBODY sizset="8" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163922_Anh%203.JPG


Con đường đi lên Mã Pí Lèng đó…



</TBODY>


<TBODY sizset="10" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163938_Anh%204.JPG






</TBODY>


<TBODY sizset="12" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163938_Anh%205.JPG


Để hôm nay, chúng ta nhìn thấy được vẻ đẹp nơi đó…



</TBODY>


<TBODY sizset="14" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163938_Anh%206.JPG


Và có những buổi sáng, mây bay sà trên vai kẻ lữ hành…



</TBODY>


<TBODY sizset="16" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163955_Anh%207.JPG



Hay những mái nhà đơn sơ nằm trọn trong một cung đường…



</TBODY>


<TBODY sizset="18" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517163955_Anh%208.JPG



Có một con đường mang tên là: Hạnh Phúc



</TBODY>


<TBODY sizset="20" sizcache05620793077533162="4">






</TBODY>



<TBODY sizset="26" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517164013_Anh%2012.JPG


Những ngày nắng đẹp, bầu trời xanh ngắt…ôm mình vào tất cả, Mã Pí Lèng làm say lòng những ai đó…



</TBODY>


<TBODY sizset="28" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517164032_Anh%2013.JPG


Tấm bia ghi lại những số liệu trên con đường Hạnh Phúc


</TBODY>


<TBODY sizset="30" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517164032_Anh%2014.JPG



Con đường dẫn xuống dòng Nho Quế



</TBODY>


<TBODY sizset="32" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517164032_Anh%2015.JPG



Ai đó đi qua đây đều phải thốt lên: Sao đẹp thế, hùng vĩ thế, xanh trong thế, nao lòng đến vậy…



</TBODY>


<TBODY sizset="34" sizcache05620793077533162="4">
http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2011/05/17/16/20110517164101_IMG_2317.JPG



Khi chiều xuống, nắng chiếu qua từng vạt núi, khoác lên mình màu vàng óng của ánh mặt trời, lẫn trong khói hoàng hôn. Là dân mê đi, bạn hãy ngồi đây một lần trong chiều buông, nhấp một ngụm cafe nấu vội, ngồi bệt xuống vạt cỏ, cởi bỏ hết mọi chuyện của cuộc sống thường ngày….bạn sẽ mê Mã Pí Lèng đến “điên dại”, đi và lại muốn đi nữa…


</TBODY>

Tôi tặng cho những kẻ đam mê những chuyến đi trong đời...



Tác giả: Ovuong
Nguồn: vietnamnet.vn

emcungyeukhoahoc
13-06-2013, 10:10 AM
Quốc lộ 4C với chiều dài 185km xuyên cao nguyên đá Đồng Văn mang tên là đường Hạnh Phúc vốn là con đường được khởi đầu và thành hình từ công sức và cả máu xương của hàng vạn thanh niên xung phong từ những năm 50 – 60 thế kỷ trước...

<tbody>
http://sgtt.vn/ImageHandler.ashx?ImageID=201548 (http://sgtt.vn/ImageHandler.ashx?ImageID=201548)
Những cung đèo đáng sợ trên đường Hạnh Phúc.


</tbody>
Với dân phượt nói riêng và những ai yêu thích khám phá vùng cao nói chung thì đường Hạnh Phúc là một hành trình đặc biệt. Hầu hết du khách muốn chinh phục cung đường này để thấy được cảnh sắc hùng vĩ cùng cuộc sống tươi đẹp phải vượt qua những con đèo cao vút như đèo Bắc Sum, đèo Cổng Trời, đèo Cán Tỷ, đèo Mậu Duệ, ngược lên Lũng Cú vời vợi mây trời. Và đặc biệt là vượt qua bức tường thành Mã Pì Lèng danh tiếng.

Sự đổi thay trên đường Hạnh Phúc

Chúng tôi bỏ lại thành phố Hà Giang bình yên với cột mốc Km 0 của quốc lộ 2 để chinh phục đường Hạnh Phúc xuyên cao nguyên đá. Sau 20km tương đối bằng phẳng là đèo Cổng Trời Quản Bạ sừng sững chào mời với độ dốc lớn khiến xe phải bò số 1, số 2. Đứng trên Cổng Trời Quản Bạ du khách sẽ chẳng khó nhận ra một thị trấn Tam Sơn giàu có trải rộng giữa lòng thung lũng.
Những mái nhà tầng, biệt thự mọc lên san sát nhau kéo dài đến tận chân núi. Một thị trấn miền núi mà giàu đẹp không kém dưới xuôi. Ở đó có đủ các dịch vụ nhà hàng, khách sạn, càphê, wifi, massage… 50 năm trước, nếu không có mồ hôi, nước mắt của hàng vạn thanh niên xung phong lao động mở đường thì có lẽ không có được một Tam Sơn xinh đẹp như ngày nay.
Giữa những quả núi trùng trùng điệp điệp, một vẻ đẹp tuyệt vời mà thiên nhiên đã ban tặng cho Tam Sơn, cho cao nguyên đá. Hỏi chị Len, một người bán đồ lưu niệm ở Cổng Trời chúng tôi mới được biết núi đôi Quản Bạ thực ra xa xưa là núi đôi Cô Tiên. Núi đôi Cô Tiên có hai chóp giống hệt đôi gò bồng đào của thiếu nữ. Nó nằm nổi bật giữa cánh đồng Tam Sơn rộng lớn, bằng phẳng và màu mỡ.
Đi trên những đoạn đèo dốc chốc chốc lại bắt gặp cảnh bình yên dưới lòng thung lũng. Những bản làng của các dân tộc những huyện vùng cao Quản Bạ, Yên Minh, Đồng Văn, Mèo Vạc giờ đây đã đổi thay. Người dân không còn trồng hoa anh túc như xưa nữa, giờ họ biết trồng ngô trên những núi đá khô cằn.
Bà Giàng Thị Véo, dân tộc Mông ở Sà Phìn đang làm nương trong buổi sáng hè, nhìn về phía chúng tôi cười khúc khích. Giữa những núi đá tai mèo đen sì, sắc nhọn mọc lên tua tủa ấy, bà Véo vẫn biết tận dụng khe nhỏ để đổ đất gieo hạt. Nghỉ tay, bà tâm sự với cái giọng khàn khàn: “Ở đây trồng cây ngô để có cái ăn hàng ngày. Thỉnh thoảng lũ trẻ mới được bữa cơm thôi à”.
Trên con đường dẫn đến thị trấn Đồng Văn, chúng tôi đã thấy người dân đang lên nương đổ ải, làm cỏ để chuẩn bị gieo hạt cho mùa lúa mới. Với những khu ruộng bậc thang thì mỗi năm trồng được một vụ lúa đã là may mắn rồi. Những điểm trường mầm non, tiểu học mọc lên nhiều dọc con đường Hạnh Phúc. Sáng sáng lũ trẻ cắp sách tới trường dù trên đôi chân nhiều đứa không có cả dép, bộ quần áo mặc đã cũ rách.
Bỏ lại đèo Yên Minh với những bà lão dân tộc bán dưa hấu, dưa chuột giữa trưa hè nắng cháy; bỏ lại hình ảnh bà Véo làm nương giữa trùng trùng núi đá, trước mắt chúng tôi giờ là cung đường đèo hùng vĩ, hiểm trở được gọi tên Mã Pì Lèng (hay Mã Pí Lèng, Mão Pí Lèng). Theo tiếng của đồng bào Mông, tên gọi đó có nghĩa là sống mũi con mèo.


<tbody>
http://sgtt.vn/ImageHandler.ashx?ImageID=201549 (http://sgtt.vn/ImageHandler.ashx?ImageID=201549)
Lũ trẻ tới trường trên con đường Hạnh Phúc.


</tbody>
David, một chàng trai người Pháp mặc áo cờ đỏ sao vàng Việt Nam đã không khỏi xuýt xoa về vẻ đẹp hùng vĩ của Mã Pì Lèng. Anh leo ra tận mỏm núi để kiếm những bức hình độc đáo, bất chấp sự can ngăn hiểm nguy của cô bạn gái đi cùng. Lũ trẻ con Mông trên đỉnh Mã Pì Lèng vui nhộn và không bao giờ tắt nụ cười trên môi, xe nào đi qua, chúng cũng đưa tay lên vẫy, nói: “Xin chào” và nếu có ai đó có kẹo, có bánh muốn cho, cả bọn lại ùa đến ríu rít, hò hét vui nhộn.
Và đây, khi nhà quan sát dòng Nho Quế đã hiện ra thì chúng tôi cũng biết được rằng mình đã chạm tới đỉnh Mã Pì Lèng cao hơn 2.000m so với mực nước biển. Được biết, ngày xưa để có được 20km đường đèo Mã Pì Lèng, đội cảm tử mở đường đã phải treo mình suốt 11 tháng trên vách núi để đục đá mở ra con đường công vụ rộng chỉ vẻn vẹn 40cm. Từ con đường công vụ đó, đến hôm nay mới có một đường đèo Mã Pì Lèng thênh thang hai làn xe ôtô bốn chỗ có thể tránh nhau.

Chứng tích của một đế chế

Cao nguyên đá Đồng Văn không chỉ là một công viên địa chất của thế giới, mà còn là một vùng đất chứa những chứng tích lịch sử rất tiêu biểu của đồng bào vùng cao tỉnh Hà Giang. Trước khi có con đường Hạnh Phúc, từ mạn Quản Bạ ngược về phía biên giới gần như bị chia cắt với miền xuôi bởi Cổng Trời. Ông Giàng A Sung, năm nay đã 76 tuổi ngồi bán nước mía ở thị trấn Tam Sơn kể rằng, ngày xưa con ngựa leo đến Cổng Trời còn gục ngã, làm gì có xe cộ như bây giờ để xuống được miền xuôi. Cả vùng miền núi Hà Giang trước Cách mạng tháng tám là vương quốc, là lãnh thổ của ông Vua Mèo Vương Chính Đức (1865 –1947).
Nằm sát con đường Hạnh Phúc và cách thị trấn Đồng Văn 14km ngày nay là chứng tích về một thời của gia tộc họ Vương. Chị hướng dẫn viên cho biết, ông Vua Mèo Vương Chính Đức là người đầu tiên đặt nền móng cai trị các đồng bào dân tộc thiểu số ở đây. Dưới sự cai trị của Vua Mèo, tất cả người Mông (dân tộc chiếm đa số) phải trồng cây anh túc để làm thuốc phiện. Ông Vua Mèo sau đó bán thuốc phiện cho nhà Thanh, cho Tưởng Giới Thạch và rồi cho thực dân Pháp để lấy vàng và ngoại tệ.
Sự giao thương giữa Vua Mèo với phương Bắc thể hiện rõ nét trong kiến trúc của khu dinh thự họ Vương. Tổng thể kiến trúc rộng hơn 1.000m2 với 13 hạng mục công trình của dinh khá giống với nhiều biệt phủ của vua quan Trung Quốc thời phong kiến. Vương Chính Đức mặc áo vua cũng na ná một vị vua phương Bắc... Toàn bộ khu dinh thự rộng lớn được bao bọc bởi vòng tường đá dày 1m, cao từ 2,5 – 3m. Một khối lượng rất lớn gỗ lim, pơmu, sến… cùng với đá xanh khổng lồ đã dùng để xây lên khu vương phủ đồ sộ này. Tất cả những bức tường chính trong dinh phủ đều có độ dày 50 – 60cm được xây bằng đá sau đó ốp gỗ quý bên ngoài.
Khi màu xanh của dòng Nho Quế khuất hẳn dưới khe núi, chúng tôi cũng đến được Mèo Vạc, thị trấn với cột mốc Km185. Dẫu biết, cuộc sống của những con người vùng trời cực Bắc của tổ quốc vẫn còn nghèo đói lắm, gian nan lắm nhưng mầm “hạnh phúc” đang nảy nở giữa đá sỏi. Với những ruộng bậc thang lúa mới, nương ngô xanh tươi, lũ học sinh đôi mắt tròn xoe cắp cặp tới trường; với chúng tôi hành trình mang tên Hạnh Phúc chưa bao giờ kết thúc.

bài và ảnh: Hải Dương
SGTT.VN